EN
TR
“Temel hak ve hürriyetler, özlerine dokunulmaksızın yalnızca Anayasanın ilgili maddelerinde…
Üstün nitelikte kamusal yararın varlığını en çok basın yayın organlarının faaliyetleri…
II. BASIN ÖZGÜRLÜĞÜ
Demokrasinin egemen olduğu toplumlarda, kişisel hak ve özgürlükler korunur ve gelişmesi…
Bunun birlikte, basının özgürlüğünün önemi nedeniyle Uluslararası ve Anayasal bir…
Hukukumuz açısından basın özgürlüğünün temel kaynağını, AY. m.28’de bulmaktayız.…
“Bu hürriyetlerin kullanılması, milli güvenlik, kamu düzeni, kamu güvenliği, Cumhuriyetin…
AY. m.27/2’de ise…
“Yayma hakkı, Anayasanın 1 inci, 2 nci ve 3 üncü maddeleri hükümlerinin değiştirilmesini…
Ayrıca söz edilen hükümler dışında AY m.12 ve 13, TBK m.49 ve TMK m.24 basın özgürlüğünün…
Yine, Basın Kanunu m. 19, 20 ve 21’de(12) basın…
Uluslararası hukukta ise, “İnsan Hakları Evrensel Beyannamesi” m.19 “araştırmak,…
A. Basın Özgürlüğü İle Kişilik Hakkının Çatışması
Basın özgürlüğünün sınırlarından biri de yukarıda söz edilen kanun maddelerinde de…
Basın özgürlüğü ile kişilik hakkının çatışmasının nedeni ise basının faaliyetleri…
Hukukun eşdeğer iki kavramı bir arada koruması mümkün değildir. Bunlardan birine…
Kamusal yararın üstünlüğünün tespiti başka bir deyişle hukuka uygunluğu hakime aittir
B. Basın Özgürlüğünde Üstün Kamusal Yararın Tespiti
1. Uygun Amacın Tespiti
Kamu yararı, basının kendisine tanınan ayrıcalıktan yararlanmasının temel koşuludur
Kamu yararı haber niteliği taşıyan olayın ve/veya yapılan eleştirinin konusuyla…
- İlgili kişinin toplum içindeki yeri…
- Haberin ve eleştirinin gerekliliği…
- Haberin veya eleştirinin bilgi içermesi…
- Haberin hedef Kitlesi…
Bu nedenle konunun açıklanmasında biz de bu ölçütlerden faydalanacağız. Ancak haberin…
a. Haberin ve Eleştirinin Gerekli Olması
aa. Haberin ve Eleştirinin İçerdiği Bilgi
Basın faaliyetlerinin kişilik hakkına müdahalesinin hukuka uygunluğu için haberin…
Aslında haberin veya eleştirinin gerekli olmasından kasıt, içeriklerinin bilgi içermesi…
Son olarak ise, haberin veya eleştirinin orantılı olması gerekmektedir. Şöyle ki,…
bb. Güncellik
Haber ve/veya eleştirinin gerekliliğini belirleyecek diğer koşul ise, kamu yararı…
Bununla beraber, toplumda önemli yeri olan kişilerin, özellikle siyasi parti liderleri…
b. İlgili Kişinin Toplum İçindeki Yeri
Kişilerin gerek mesleki hayatları gerekse toplumda üstlendiği konum nedeniyle haklarında…
aa. Kamuoyunun Dikkatini Çeken Kimseler
Basın faaliyetlerinin kamu yararına yönelik bilgiler veya eleştiriler içermesinde,…
aaa. Kamuoyunun Sürekli Olarak Dikkatini Çeken Kişiler
Kamuoyunun sürekli dikkatini çeken kişiler herhangi bir nedenle kamuoyunu meşgul…
Kamuya mal olmuş bir kişinin hakkında yapılan yayınlar kamunun yararının üstünlüğü…
Meslek hayatları ile kamuoyunu ilgilendiren kişiler sadece meslek hayatları ile gündeme gelebilirler. Çünkü bu kişilerin meslek hayatlarının toplum açısından önemi vardır ve kişinin kamuya açıldığı oranda ve çerçevede haklarında toplumun bilgi sahibi olmaya hakları vardır. Aksi halde, özel hayatlarının haber yapılması hukuka uygun olamayacaktır(51). Özel hayatlarının öğrenilmesi kamusal bir yarar teşkil etmeğinden hala kişinin özel hayatı korunmaya değer bir yarardır. Ancak özel hayatları, meslek hayatlarını yakından ilgilendiriyorsa özel hayatları da haber niteliği taşıyabilir(52). Örneğin; politikacının yasa dışı örgüt üyeliği, sabıkası Sayfa 112olduğu, göreviyle bağdaşmayan dernek üyeliği kişinin özel hayatıyla ilgili olsa da meslek hayatıyla bağlantılı olduğu için haber yapılabilir(53). Dolayısı ile kişilik hakkı karşısında yine kamusal yarar daha önemli sayılacaktır.Sayfa 113
bbb. Kamuoyunun Geçici Olarak Dikkatini Çeken Kişiler
Kamuoyunun geçici olarak dikkatini çeken kişiler, kamuoyunu geçici olarak meşgul…
Tüm bu açıklamalardan da anlaşılacağı gibi, kamuoyunun geçici olarak dikkatini çeken…
bb. Sade Kişiler
Sade kişiler toplumun ilgisini ne geçici bir olayla ne de yaşantıları, meslekleri…
c. Haberin Hedef Kitlesi
Kamu yararının tespitinde son bir ölçüt ise haberin hedef kitlesidir. Hedef kitlesinden,…
2. Uygun Aracın Tespiti
Üstün kamusal yararın tespitinde ikinci aşama uygun aracın kullanılıp kullanılmadığıdır.…
Uygun aracın ne olduğu ise öğretide(62) gerçeklik…
a. Gerçeklik
Basının özgürlüğünden söz edebilmemiz için yukarıda da değindiğimiz gibi, basının…
Gerçeklik kavramından anlamamız gereken kesin bir gerçeklik değildir. Orta düzeyde…
Gerçeklik koşulu basının diğer bir işlevi olan eleştiride de dikkate alınmalıdır.…
b. Konu İle İfade Arasında Düşünsel Bağ
Basın açıklamasının kamu yararı gütmesi, gerçek olmasının yanında basın açıklamasında…
Basın özgürlüğünün kullanılmasında üstün tutulan bir kamusal yarar vardır. Ancak…
III. TIBBİ MÜDAHALELER
Tıbbi müdahalenin zarara uğrattığı kişisel değerler yalnızca üstün özel yararın varlığı…
Ayrıca kamu sağlığının korunmasına ilişkin tıbbi müdahalelerin hangi sebebe bağlı…
A. Kamu Sağlığının Korunmasına İlişkin Tıbbi Müdahaleler
Söz ettiğimiz kavramın en sık görüldüğü hal toplumun çıkarını olumsuz yönde etkileyecek…
Bu konuda karşımıza çıkabilecek özel düzenlemelerden bir tanesi, Umumi Hıfzısıhha…
