Bu doküman Resmi Gazete dışında bir kaynakta yayınlanmıştır. Konsolide metin çalışmaları ilgili kaynak güncellendikçe sağlanabilmektedir.
BİRİNCİ KISIM
Genel İlkeler
Tanım ve Amaç
1- Bu rehberin amacı, 11.07.2014 tarih ve 29057 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Bankaların İç Sistemleri ve İçsel Sermaye Yeterliliği Değerlendirme Süreci Hakkında Yönetmelik’in “Risk yönetiminin amacı ve risk yönetim sisteminin tesisi” başlıklı 35’inci maddesi çerçevesinde kredi riskinin yönetimine ilişkin bankalardan beklenen iyi uygulamaları açıklamaktır.
2- Rehber, 19.10.2005 tarih ve 5411 sayılı Bankacılık Kanunu’nun 93’üncü maddesi ve 22.07.2006 tarih ve 26236 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu Tarafından Yapılacak Denetime İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik’in “İyi uygulama rehberleri” başlıklı 7/A maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.
3- Kredi yönetimi; bankaların temel faaliyet alanlarından biri olan kredilere ilişkin stratejiler ve politikalar ile prosedürlerin belirlenmesi, kredilerin pazarlanması, tahsisi, krediler nedeniyle üstlenilen ve üstlenilecek olan risklerin ölçülmesi, izlenmesi, kontrolünün sağlanması, raporlanması ile bu riskleri karşılayacak oranda yeterli sermayenin ayrılması konusundaki faaliyetleri kapsar. Aşağıda yer alan ilkeler bankaların kredi riski yaratan tüm portföylerinin yönetiminde bankanın ölçeği, portföy ve ürünlerin yapısına uygun düştüğü ölçüde uygulanır.
Kredi Stratejilerinin Oluşturulması
İlke 1- Bankalar kredi faaliyetlerine ilişkin stratejilerini belirler ve bu stratejilere uygun politika ve uygulama usulleri geliştirir.
4- Kredi stratejileri piyasa koşulları, bankanın finansal durumu, risk iştahı, beklenen kârlılık düzeyi ile özkaynak seviyesi dikkate alınarak yönetim kurulu tarafından yazılı olarak belirlenir ve onaylanır. Bu stratejiler yılda bir defadan az olmamak üzere güncellenir.
5- Yönetim kurulu bankaca kredi stratejisi oluşturulurken kullanılan finansal ve ekonomik göstergeleri düzenli olarak inceler ve bu inceleme sonuçlarına göre stratejisinde ve uygulamalarında gerekli değişiklikleri yapar.
6- Stratejiler oluşturulurken riskin maliyeti ve risk getiri dengesi gözetilir. Belirlenen stratejilerin kârın istikrarını ve kalitesini bozmaması sağlanır.
7- Kredi stratejisi kısa, orta ve uzun vadeli planları içerir.
8- Bankalar portföy bazında gerçekleştirilecek yeterli analizler yardımı ile kredi stratejilerini şekillendirir. Ayrıca bireysel borçlulara veya diğer taraflara yönelik olarak yapılan işlemlerden kaynaklanan kredi riski ile portföy düzeyindeki kredi riskini değerlendirebilmelerini sağlayacak yöntemlere sahip olmalıdır. Daha karmaşık bankalar için, sermaye yeterliliğinin kredi riski açısından değerlendirilmesi asgari olarak dört alanı kapsamalıdır. Söz konusu alanlar risk derecelendirmesi sistemleri, portföy analizi/portföy toplulaştırması, menkul kıymetleştirme/karmaşık kredi türevleri ve büyük krediler ile risk yoğunlaşmalarıdır.
9- Stratejiler oluşturulurken beklenen risk düzeyine bağlı olarak sermayegereksinimine karar verilir. Bankanın kredi riski nedeniyle mevcut durumda ve ileridekidönemlerde ihtiyaç duyabileceği sermayeye ilişkin analizler yapılır. Farklı ekonomikkoşullarda ihtiyaç duyulabilecek sermaye düzeyi de bu analizler kapsamında dikkate alınır.
10- Kredi stratejileri banka organizasyon yapısı, kredi işlemlerinden sorumlu yönetimin ve personelin teknik bilgisi ve kapasitesi dikkate alınarak oluşturulur. Kredi stratejisi hakkında ilgili banka personeli bilgilendirilir ve bu stratejinin anlaşılması sağlanır.
11- Kredi stratejileri makul ekonomik gösterge tahminleri çerçevesinde oluşturulur. Söz konusu tahminler stratejilerin yer aldığı dokümanda yazılı olarak belirtilir. Bir banka kredi stratejisinde, ekonomideki döngüler ve bunların kredi portföyünün niteliği ve kompozisyonu üzerindeki etkilerini dikkate alır. Ayrıca düzenleyici ve denetleyici otoritelerin ileriye dönük taahhüt, hedef ve politikalarının banka üzerindeki olası etkilerini de göz önünde bulundurulur.
12- Yönetim kurulu, bankanın personel ücret ve terfi politikalarının kredi stratejisi ile çelişmemesini sağlar.
Kredi Politikalarının Oluşturulması
İlke 2- Bankalar faaliyetlerin karmaşıklılığı ve kredi hacmine göre pazarlama, tahsis, izleme ve takip politikaları oluşturur.
13- Kredi politikası, belirlenmiş kredi stratejileri ile uyumlu şekilde, ihtiyatlılık, sürekli uygulanabilirlik, müşterinin kredi değerliliği prensiplerine dayalı olarak tesis edilir. Politikalar yönetim kurulu tarafından onaylanır.
14- Kredi politikaları, bankanın kredi verme faaliyetlerine ilişkin çerçeveyi oluşturur. Kredi politikaları ile hedef pazarlar, portföy yapısı ve konsantrasyonu, büyük krediler, kredi limit uygulamaları, onay makamları, genel kredi politikalarına ilişkin istisnai uygulamalar ile bunların raporlanmasına ilişkin usuller belirlenir.