62030549-125[40/3-2022]-1362984 Sayılı Özelge

-… yılında doğalgaz fiyatlarındaki düşüş trendine bağlı olarak … ile Şirketiniz arasında doğalgaz fiyatlarının %... oranında indirim uygulanmak suretiyle revize edildiği ancak fiyatların artışa geçmesiyle …'un söz konusu doğalgaz fiyatlarını fiyat revizyonundan önceki seviyeye getirmek istemesi üzerine … yılında İsveç'te Uluslararası Tahkime başvurduğu ve tahkim kararının … yılında … lehine sonuçlandığı,

-Anılan tahkim kararı neticesinde … yılı başından itibaren oluşan fiyat farkının Şirketinizce ödenmesine hükmedildiği ve … tarafından söz konusu faturaların şirketinizden talep edilen yüksek fiyat üzerinden değil … yılında revize edilen fiyat formülü üzerinden düzenlendiği,

-Şirketinizin tahkim kararına itiraz ettiği ve iptal davası açtığı ancak iptal davası devam ederken …'un doğalgaz fiyatlarındaki ciddi düşüşler nedeniyle … yılının Temmuz ayında şirketinize yapacağı gaz teslimini durdurma kararı aldığı ve ödemelerin yapılmaması durumunda yeniden teslimat yapmayacağını bildirdiği,

-Gerçekleştirilen görüşmeler neticesinde …'un söz konusu tutarın peşin ödenmesi halinde gaz akışını açmayı taahhüt etmesi üzerine şirketinizce iptal davasının sonucu beklenmeden …-…-… dönemlerine ait fiyat farkı ödemelerinin faizi ile birlikte …yılı Ekim ayı içerisinde yapıldığı,

-Bu ödemeler gerçekleştikten sonra Şirketinizce açılan tahkim kararının iptali davasının … tarihinde şirketiniz aleyhine sonuçlandığı,

-… yılında ödenen söz konusu giderlerin tümüyle … hesap dönemi kurum kazancından indirim konusu yapılıp yapılmayacağı hususunda ilgi (a)'da kayıtlı özelge talep formu ile görüş talep edildiği ve … tarihli ve … sayılı özelge ile görüş verildiği ancak şirketinizin … yılı ekim ayı içerisinde …'a yapılan ödemelerin … ile şirketiniz arasında yapılan sulh protokolüne istinaden gerçekleştirildiği yönünde verilen bilgi neticesinde tenfiz kararı olmaksızın sulh protokolüne istinaden yapılan ödemelerin kurum kazancından indirim konusu yapılıp yapılmayacağı hususunda Başkanlığımız görüşü talep edilmektedir.

5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununun "Safi kurum kazancı" başlıklı 6 ncı maddesinde; kurumlar vergisinin, mükelleflerin bir hesap dönemi içinde elde ettikleri safi kurum kazancı üzerinden hesaplanacağı ve safi kurum kazancının tespitinde, Gelir Vergisi Kanununun ticari kazanç hakkındaki hükümlerinin uygulanacağı hükme bağlanmıştır.

193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 40 ıncı maddesinin birinci fıkrasının (3) numaralı bendinde, işle ilgili olmak şartıyla, mukavelenameye veya ilama veya kanun emrine istinaden ödenen zarar, ziyan ve tazminatların safı kazancın tespitinde gider olarak indirilmesinin kabul edileceği hüküm altına alınmıştır.

Kurumlar Vergisi Kanununun 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendinde ise, sözleşmelerde ceza şartı olarak konulan tazminatlar hariç olmak üzere kurumun kendisinin, ortaklarının, yöneticilerinin ve çalışanlarının suçlarından doğan maddî ve manevî zarar tazminat giderlerinin kurum kazancının tespitinde indirime konu edilmeyeceği hükme bağlanmıştır.

Diğer taraftan, … ile Şirketiniz tarafından yapılan sulh protokolünde, "… (bundan böyle "…" olarak anılacaktır) ile … A.Ş. (bundan böyle "…" olarak anılacaktır) arasındaki … tarihli ve … sayılı Sözleşme'ye (bundan böyle "Sözleşme" olarak anılacaktır) ve taraflar arasındaki tahkimde Tahkim heyeti tarafından verilen … tarihli bağlayıcı Nihai Karara (bundan böyle "Karar" olarak anılacaktır) ve bu konudaki yazışmalarımıza atıfta bulunuyoruz." hükmüne yer verilmiştir.

Yabancı memleketlerde hukuk davalarına ilişkin olarak verilmiş ve o devlet kanunlarına göre kesinleşmiş bulunan ilamların, takibi yapılacak ülkede icra olunabilmesi o ülkedeki yetkili mahkeme tarafından tenfiz kararı verilmesine bağlıdır. Tenfiz kararı verecek olan mahkeme, tenfiz şartlarına bağlı olarak tahkim kurulu kararının, kısmen veya tamamen tenfizine veya değiştirerek istemin reddine karar verebilmektedir. Ayrıca, söz konusu tenfiz kararlarının temyiz edilebilme imkanı da bulunabilmektedir.

Bu hüküm ve açıklamalara göre, yurt dışı firmanın İsveç'te aleyhinize açtığı dava sonucunda verilen Tahkim Kurulu Kararı ile ilgili olarak Türkiye'de yetkili mahkeme tarafından tenfiz kararı verilmesi gerekmekte olup tenfiz kararı olmaksızın Tahkim Kurulu Kararına istinaden …ile Şirketiniz arasında düzenlenen sulh protokolüne göre ödenen tutarların 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 40 ıncı maddesinin birinci fıkrasının (3) numaralı bendi kapsamında 2021 hesap dönemi kurum kazancının tespitinde gider olarak dikkate alınması mümkün bulunmamaktadır.