2014/6217 Hazine ve Maliye Bakanlığı Tarafından Gerçekleştirilecek Borç Üstlenimi Hakkında Yönetmelik

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Amaç ve kapsam

(1) Bu Yönetmeliğin amacı; genel bütçe kapsamındaki kamu idareleri ile özel bütçeli idareler tarafından 8/6/1994 tarihli ve 3996 sayılı Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Yap-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanun hükümlerine göre yap- işlet-devret modeli ile gerçekleştirilmesi planlanan ve yatırım tutarı asgari bir milyar Türk Lirası olması öngörülen yatırım ve hizmetlere ilişkin sözleşmeler ile 21/2/2013 tarihli ve 6428 sayılı Sağlık Bakanlığınca Kamu Özel İş Birliği Modeli ile Tesis Yaptırılması, Yenilenmesi ve Hizmet Alınması ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun ve 25/8/2011 tarihli ve 652 sayılı Özel Barınma Hizmeti Veren Kurumlar ve Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun Hükmünde Kararname hükümlerine göre yap-kirala- devret modeli ile gerçekleştirilmesi planlanan ve yatırım tutarı asgari beşyüz milyon Türk Lirası olması öngörülen yatırım ve hizmetlere İlişkin sözleşmelerde, sözleşmelerin süresinden önce feshedilerek tesisin ilgili idareler tarafından devralınması hükmünün bulunması halinde, söz konusu yatırım ve hizmetler için sağlanan ana kredinin ve varsa ana kredinin teminine yönelik türev ürünlerden kaynaklananlar da dâhil olmak üzere mali yükümlülüklerin Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından kısmen veya tamamen üstlenilmesi, ödenmesi ve borç üstleniminden kaynaklanan Hazine alacaklarının takip ve tahsiline ilişkin usul ve esasları belirlemektir.

Dayanak

(1) Bu Yönetmelik, 28/3/2002 tarihli ve 4749 sayılı Kamu Finansmanı ve Borç Yönetiminin Düzenlenmesi Hakkında Kanunun 8/A maddesi ve 16 ncı maddesinin birinci fıkrasına dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

(1) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında;

a) Ana kredi: 1 inci maddede tanımlanan yatırım ve hizmetlerin finansmanı için şirket tarafından yurtdışından sağlanan ve ilgili sözleşme uyarınca şirketin taahhüt ettiği özkaynağı içermeyen finansmanı,

b) Bakan: Hazine ve Maliye Bakanını,

c) Bakanlık: Hazine ve Maliye Bakanlığını,

ç) Borç üstlenim anlaşması: Bakanlık, şirket ve proje kapsamında sağlanan ana kredinin ilgili tarafları arasında imzalanan ve borç üstlenimini düzenleyen anlaşmayı,

d) Borç üstlenim protokolü: Bakanlık ve idare arasında imzalanan ve borç üstleniminden doğan Hazine alacaklarını düzenleyen protokolü,

e) Borç üstlenim taahhüdü: Borç üstlenim anlaşması ile Bakanlık tarafından verilen taahhüdü,

f) Borç üstlenim taahhüt limiti: İlgili yıl merkezi yönetim bütçe kanunu ile belirlenen ve Bakanlık tarafından verilebilecek yıllık borç üstlenim taahhüt limitini,

g) Borç üstlenimi: Sözleşmede, sözleşmenin süresinden önce feshedilerek tesisin idare tarafından devralınmasının öngörülmesi halinde şirket tarafından sağlanan ana kredinin ve varsa ana kredinin teminine yönelik türev ürünlerden kaynaklananlar da dâhil olmak üzere mali yükümlülüklerin borç üstlenim anlaşmasında öngörülen vade ve usule göre Bakanlık tarafından üstlenilmesini ve ödenmesini,

ğ) Fesih hali bildirimi: İdare, şirket veya kreditör tarafından sözleşmenin taraflarına yazılı olarak gönderilen ve sözleşmede öngörülen bir fesih halinin oluştuğunu belirten bildirimi,

h) Fesih halleri: Sözleşmede ve sözleşmeye istinaden idare ile ilgili taraflar arasında imzalanan diğer anlaşmalarda öngörülen ve sözleşmenin feshine neden olabilecek halleri,

ı) Finansman maliyeti: Türev maliyeti limitini aşmamak kaydıyla türev ürünlerden kaynaklananlar da dahil olmak üzere, borç üstlenim anlaşmasında tanımlanan ve Bakanlık tarafından üstlenilecek mali yükümlülükleri,

i) İdare: Proje yürütücüsü genel bütçe kapsamındaki kamu idaresini veya özel bütçeli idareyi,

j) Kanun: 28/3/2002 tarihli ve 4749 sayılı Kamu Finansmanı ve Borç Yönetiminin Düzenlenmesi Hakkında Kanunu,

k) Müsteşarlık: Hazine Müsteşarlığını,

l) Nihai üstlenim tutarı: Sözleşmenin feshini müteakip borç üstlenim anlaşması hükümlerine göre Bakanlık tarafından üstlenilecek olan toplam tutarı,

m) Proje: Kanunun 8/A maddesinde belirtilen yatırım ve hizmetleri,

n) Sözleşme: Projeyi gerçekleştirmek üzere idare ile şirket arasında ilgili mevzuat uyarınca imzalanan uygulama sözleşmesini,

o) Şirket: Projeyi gerçekleştirmek üzere ilgili mevzuat uyarınca görevlendirilen şirketi,

ö) Türev maliyeti: Sözleşmenin süresinden önce feshi halinde türev ürün anlaşmalarının sonlandırılması sonucunda ortaya çıkan mali yükümlülükleri,

p) Türev maliyeti limiti: Türev maliyetlerinin Bakanlık borç üstlenimine konu edilebilecek üst limitini,

r) Türev ürün: Ana kredinin sağlanması amacıyla şirket tarafından kur ve/veya faiz riskine karşı satın alınan ve borç üstlenim anlaşmasında belirlenen türev maliyeti limiti çerçevesinde borç üstlenimine konu finansal ürünü,

s) Üstlenim tarihi: Sözleşmenin hukuken feshedildiği tarihi,

ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Borç Üstlenim Taahhüdü Verilmesi

Uygulanacak usul ve esaslar

(1) İdareler tarafından gerçekleştirilen ve asgari yatırım tutarı bir milyar Türk Lirası olan yap-işlet-devret projeleri ile Sağlık Bakanlığı ve Millî Eğitim Bakanlığı tarafından gerçekleştirilen ve asgari yatırım tutarı beşyüz milyon Türk Lirası olan yap-kirala- devret projelerinde borç üstlenim taahhüdü verilebilir. Yatırım tutarının tespitinde, projeye ilişkin Yüksek Planlama Kurulu kararına esas teşkil eden fizibilite raporunda belirtilen yatırım tutarı; Yüksek Planlama Kurulu kararının alınmadığı hallerde ihale şartnamesine esas teşkil edecek olan fizibilite raporunda belirtilen yatırım tutarı esas alınır. Yatırım tutarının yabancı para birimi cinsinden olması halinde ilgili yıl yatırım programında yer alan ortalama program kuru esas alınarak Türk Lirasına çevrilmiş karşılığı dikkate alınır.

(2) Borç üstlenim taahhüdü, ana kredi tutarının ve buna ilişkin finansman maliyetlerinin tamamını içerecek şekilde verilir. Şirketin gerçekleştireceği yatırım ve hizmetler için tahsis edeceği öz kaynak oranı, sözleşme süresinde toplam yatırım tutarının yüzde otuzundan az olamaz.

(3) Türev maliyeti limiti, ana kredinin vadesi ve türev enstrümanının yapısı dikkate alınarak ana kredinin %10'unu geçmeyecek şekilde Bakanlıkça belirlenir. Finansman maliyetleri içinde yer alan türev maliyeti, türev maliyeti limitini aşamaz. Limit dâhilindeki türev maliyetlerinin muaccel hale geldiği tarih ile borç üstlenim anlaşması uyarınca fiilen ödendiği tarih arasında tahakkuk edecek olan temerrüt faizi, bu limite bakılmaksızın ilaveten ödenir.

(4) Sözleşmenin fesih sebebine bakılmaksızın varsa idarenin sözleşmeden doğan ödeme yükümlülüklerini yerine getirmiş olmasına rağmen üstlenim tarihi itibarıyla şirket kusuru nedeniyle vadesinde ödenmemiş olan anapara ve temerrüt faizi ile bu kapsamdaki diğer finansman maliyetlerinin borç üstlenimine konu edilebilmesi için şirket tarafından ana kredi kapsamında kreditöre yapılacak en yüksek taksit ödemesinin %10 fazlasından az olmayacak tutarda şirket ortaklarının Bakanlığa müştereken ve müteselsilen kefalet vermeleri gerekir.

(5) Fesih hali bildiriminin Bakanlığa ulaştığı tarih ile üstlenim tarihi arasında vadesi gelmiş ana kredi geri ödemesi ve finansman maliyetleri üstlenim kapsamındadır.

(6) Borç üstlenim anlaşmasında, Bakanlığın nihai üstlenim tutarını anlaşmada belirlenen vadeye uygun olarak veya defaten ödeme hususundaki seçim hakkını kısıtlayıcı hükümlere yer verilemez.

(7) Borç üstlenim anlaşmasında belirtilen ödeme süreleri, defaten ödemenin seçildiği durumlarda defaten ödeme yapılacağının kreditöre bildirildiği tarihten başlayarak iki aydan kısa olamaz.

(8) Şirketin projede kullanmayı taahhüt ettiği özkaynağın finansmanı için kullanacağı krediler ile şirket kusuru nedeniyle ortaya çıkan maliyet artışlarının ya da nakit ihtiyacının finansmanı için temin edilecek krediler borç üstlenimi kapsamına girmez.

(9) Şirket tarafından borç üstlenimine konu ana kredinin tamamının ya da bir kısmının değiştirilmesi veya yenilenmesi amacıyla sağlanacak finansmanın Bakanlık tarafından üstlenilmesi hususunda karar vermeye Cumhurbaşkanı yetkilidir.

(10) Borç üstlenim taahhüdü verilebilmesi için;

a) İhale şartnamesi eki sözleşmede, sözleşmenin süresinden önce feshedilerek tesisin idare tarafından devralınmasının ve borç üstleniminin öngörülmesi,

b) Talepte bulunan idarenin Bakanlığa vadesi geçmiş herhangi bir yükümlülüğünün bulunmaması,

c) İlgili yıla ait borç üstlenim taahhüt limiti içerisinde kalınması,

ç) İdare tarafından hazırlanacak sözleşme taslağında, ikinci, üçüncü, dördüncü, sekizinci ve dokuzuncu fıkralarda belirtilen hususlara yer verilmesi,

gereklidir.

Borç üstlenim taahhüdü verilmesi süreci

(1) İdareler, Bakanlık tarafından borç üstlenim taahhüdü verilmesi istenilen projeleri ile ilgili olarak ihale şartnamesi yayımlanmadan önce sözleşme taslağı ile birlikte yazılı taleplerini; genel bütçe kapsamındaki kamu idareleri için ilgili bakanın teklifi, özel bütçeli İdareler için ilgili idarenin bağlı olduğu bakanın teklifi ile birlikte Bakanlığa iletir.

(2) Bakanlık, sözleşme taslağında yer alan ve borç üstlenimini doğrudan ilgilendiren hükümleri değerlendirir ve uygun bulması halinde uygun görüşünü verir.

(3) Bakanlığın borç üstlenimi için yetkili kurum olarak belirlenmesi ve borç üstlenimine konu mali yükümlülüklerin kapsam, unsur ve ödeme koşullarına ilişkin hususları müzakere etmeye yetkilendirilmesi, Cumhurbaşkanına sunulur. Cumhurbaşkanı kararının istihsal edilmesi, borç üstlenimi taahhüdünün verildiği anlamına gelmez.

(4) İdare, Cumhurbaşkanı kararının istihsalini müteakip ihaleyi yapar ve sözleşme taslağını ihale sonrasında yeniden Bakanlığa iletir. Bakanlık, taslakta yer alan ve borç üstlenimini doğrudan ilgilendiren hükümleri değerlendirir ve bu hükümleri uygun bulması halinde uygun görüşünü verir.

(5) Borç üstlenim anlaşması müzakereleri sonucunda ortaya çıkan borç üstlenimine konu mali yükümlülüklerin kapsam, unsur ve ödeme koşulları ile teyidine ilişkin hususlar Cumhurbaşkanına sunulur.

(6) Cumhurbaşkanı kararının istihsalini müteakip borç üstlenim anlaşması imzalanır. İmzalanan borç üstlenim anlaşmaları Resmî Gazetede yayımlanmaz.

Borç üstlenim taahhüt limiti

(1) Mali yıl içinde sağlanacak borç üstlenim taahhüt limiti yılı merkezi yönetim bütçe kanunuyla belirlenir. Bu limiti bir katına kadar artırmaya Cumhurbaşkanı yetkilidir.

(2) İdareler, borç üstlenim taahhüt limitinin belirlenmesine yönelik çalışmalarda kullanılmak üzere bir sonraki yılda borç üstlenim taahhüdü öngörülen projelerine ilişkin ek l’de yer alan Borç Üstlenim Taahhüt Limiti Formunu her yıl Temmuz ayı sonuna kadar Bakanlığa gönderir.

(3) Borç üstlenim taahhüt limiti, Kanunun 8/A maddesinde yer alan projeler için sağlanan ana kredinin tutarı dikkate alınarak takip edilir.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Ödeme, Takip, Tahsil ve Son Hükümler

Fesih durumunda ödeme

(1) Sözleşmenin feshine ilişkin olarak verilen fesih hali bildiriminin bir örneği idare tarafından Bakanlığa bildirilir. Bildirim süresi borç üstlenim anlaşmasında kararlaştırılır ve otuz günü aşamaz. Fesih hali bildiriminin şirket veya kreditör tarafından düzenlendiği hallerde, ilgili örneğin idare tarafından süresinde Bakanlığa iletilmemesi durumunda, şirketin veya kreditörün Bakanlığa ilettiği fesih hali bildirimi örneği, idare tarafından gönderilmiş gibi sonuç doğurur.

(2) Nihai üstlenim tutarı, ödemeye esas teşkil etmek üzere kreditör tarafından Bakanlığa bildirilir.

(3) Bakanlık kendisine bildirilen tutar üzerinden Devlet dış borç kaydı oluşturur ve söz konusu tutarı borç üstlenim anlaşmalarında belirtilen sürelerde öder.

(4) Borç üstlenimi kapsamında yapılacak ödemelere ilişkin diğer usul ve esaslar Bakanlık ile kreditör arasında imzalanan borç üstlenim anlaşmasında düzenlenir.

İzleme ve raporlama

(1) Şirket, ana krediyi kullanma aşamasına geldiğinde Bakanlığa yazılı başvuruda bulunarak Dış Finansman Numarası temin eder.

(2) Şirket kredi kullanım ve geri ödeme bildirimlerine ilişkin ek 2’de yer alan Kredi İzleme Formunu, kullanım ve geri ödemeyi takip eden on işgünü içerisinde Bakanlığa ve idareye gönderir.

(3) Borç üstlenim anlaşması kapsamında maliyet doğuran ana kredi anlaşmaları ile türev ürünlere ilişkin anlaşmaların imzalı birer örneği şirket tarafından Bakanlığa gönderilir.

(4) Bakanlık, borç üstlenimi kapsamında yukarıda belirtilenler dışında her türlü bilgi ve belgeyi idare veya şirketten talep edebilir. Bakanlığın, yasal zorunluluklar dışında bu bilgi ve belgelere ilişkin üçüncü taraflara yönelik olarak gizlilik ilkelerine uyması esastır.

İdarenin yükümlülükleri

(1) İdare, aşağıda yer alan ancak bunlarla sınırlı olmayan ve kapsamı borç üstlenim anlaşmasında belirlenecek olan hususları yerine getirmekle yükümlüdür:

a) Sözleşmenin imzalanmış halini imzayı müteakip onbeş işgünü içerisinde Bakanlığa göndermek.

b) Proje kapsamında sağlanan finansmanın şirket tarafından kreditörlere zamanında ve tam olarak ödenmesine ilişkin gerekli takibi yapmak.

c) Sözleşmenin süresinden önce feshine yol açabilecek hususların ortaya çıkması halinde bu durumu ivedilikle Bakanlığa bildirmek.

ç) Bakanlığa gerekli bilgi ve belgeleri iletmek, Bakanlıkla gerekli koordinasyonu kurmak ve evrak akışını düzenli olarak sağlamak.

d) Nihai üstlenim tutarının belirlenmesinde, teminat ve sigorta tazminatlarından öncelikli olarak mahsuplaşma yapılması durumunda söz konusu tutarların mahsup edilip edilmediğini kontrol etmek.

(2) İdare, krediden kullanımlar ile yatırım ve hizmetlerin sözleşmede öngörülen standart ve kaliteye uygun olarak fiziki gerçekleşmesi arasındaki uyumluluğu sağlayıcı tedbirleri alır.

(3) Borç üstlenim anlaşması kapsamında Bakanlık tarafından üstlenilen tutarlara ilişkin bilgi ve belgelerin Bakanlık tarafından idareye gönderilmesini takiben, bu tutarlara dair bütçeleştirme ve muhasebeleştirme işlemleri ilgili mevzuat uyarınca idare tarafından gerçekleştirilir.

Hazine alacağının takip ve tahsili

(1) Kendisine dış borcun tahsisi yapılabilen İdareler dışında kalan idarelerin yürüttüğü projelerden kaynaklanan borç üstlenimlerinde ilgili idare, Bakanlıkça üstlenilen tutarda, koşulları Bakanlık ile borçlu idare tarafından belirlenecek borç üstlenim protokolü ile borçlandırılır.

(2) Birinci fıkra kapsamında üstlenilen tutarlardan vadesinde ödenmeyenler 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı Âmme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümleri çerçevesinde takip ve tahsil edilir.

Borç üstlenim anlaşması imzalandıktan sonra yapılan değişiklikler

(1) Borç üstlenim anlaşması imzalandıktan sonra projenin finansmanı kapsamında Bakanlık, kreditör ve ilgili taraflar arasında imzalanan tüm anlaşmalarda Bakanlığın yükümlülüklerinin kapsamını, maliyetini ve yükümlülüklerini yerine getirme usul ve esaslarını değiştirecek nitelikteki her türlü değişiklik, Cumhurbaşkanı kararıyla yapılır.

İstisna

(1) Kanunun 8/A maddesinin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla ihale ilanına çıkılmış olan projeler açısından uygulama sözleşmeleri taslağına ilişkin ihale öncesi Bakanlık görüşü, kısmi üstlenim taahhüdü ve borç üstlenim limiti hükümleri uygulanmaz.

Mevcut borç üstlenim anlaşmaları için Dış Finansman Numarası temini

(1) Bu Yönetmeliğin yayımı tarihinden önce imzalanmış borç üstlenim anlaşmaları için ilgili şirket, bu Yönetmeliğin yayımını takip eden onbeş işgünü içerisinde Bakanlığa başvuruda bulunarak 8 inci maddenin birinci fıkrasına göre Dış Finansman Numarası temin eder.

(1) Bu maddeyi ihdas eden Yönetmelik değişikliği ile yapılan 4 üncü maddenin ikinci fıkrasındaki değişiklik; Kanunun 8/A maddesinin yürürlüğe girdiği tarihten önce ihale ilanına çıkılmış olan projeler hariç olmak üzere, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce borç üstlenim taahhüdü sağlanmış olan diğer projeler bakımından imzalanacak yeni borç üstlenim anlaşmalarına da uygulanır.

Yürürlük

(1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

(1) Bu Yönetmelik hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.

Ekler